22 Μαρτίου 2025 – Δράσεις για τον Εορτασμό της Παγκόσμιας Ημέρας Νερού στη Χίο
Στις 22 Μαρτίου 2025, η ΔΕΥΑ Χίου σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Αειφόρου Διαχείρισης Υδάτων και Δικαίου του Νερού του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Δημοσίου Δικαίου (EPLO), διοργάνωσε μια σειρά από δράσεις για τον εορτασμό της Παγκόσμιας Ημέρας Νερού. Η ημέρα αυτή, που τιμάται κάθε χρόνο στις 22 Μαρτίου, φέτος είχε ως βασικό μήνυμα των Ηνωμένων Εθνών: «Προστατεύουμε τους παγετώνες».
Πιο συγκεκριμένα, πραγματοποιήθηκαν δράσεις ενημέρωσης των πολιτών στη Χώρα της Χίου και συγκεκριμένα στην Πλατεία Ν. Πλαστήρα στις 21 Μαρτίου 2025 και στην Απλωταριά στις 22 Μαρτίου 2025. Στις δράσεις αυτές μοιράστηκαν περισσότερα από 1500 ενημερωτικά φυλλάδια στους πολίτες, έγινε η επίδειξη μιας μονάδας μεμβράνης υπερδιήθησης για τον καθαρισμό του νερού, ενώ σε συνεργασία με την αστική μη Κερδοσκοπική Εταιρεία Spotin (Spotlight on Innovation) υλοποιήθηκαν μια σειρά από βιωματικές δράσεις ευαισθητοποίησης, όπου μικροί και μεγάλοι έγραψαν τα δικά τους μηνύματα και μοιράστηκαν τις ιστορίες τους για το νερό, συμβάλλοντας έτσι στη δημιουργία ενός συμμετοχικού «χάρτη του νησιού» με χαρακτηριστικά υδάτινα σημεία της Χίου. Την παράσταση έκλεψαν τα μικρά παιδιά, που με τις ζωγραφιές τους έβαλαν τη δική τους μοναδική πινελιά στις δράσεις!
Η συμμετοχή του κόσμου ήταν μεγάλη, αποδεικνύοντας πως η ενημέρωση και η περιβαλλοντική συνείδηση είναι θεμελιώδεις για την προστασία των υδάτινων πόρων και την αντιμετώπιση των σύγχρονων προκλήσεων που σχετίζονται με το νερό.
Το Σάββατο 22 Μαρτίου στις 18:00 διοργανώθηκε στο Ομήρειο Πνευματικό Κέντρο, ενημερωτική επιστημονική ημερίδα. Την εκδήλωση άνοιξε με χαιρετισμό
ο Δήμαρχος Χίου, κος Ιωάννης Μαλαφής, ο οποίος τόνισε τη σημασία της βιώσιμης διαχείρισης του νερού για το νησί επισημαίνοντας την ανάγκη
απομάκρυνσης από τον σχεδιασμό μεγάλων, χρονοβόρων έργων και τη μετατόπιση της προσοχής σε μικρά και ευέλικτα έργα, τα οποία, όπως είπε, μπορούν να
αποδώσουν άμεσα καρπούς. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην ανάγκη αντικατάστασης των παλαιών αμιαντοσωλήνων του υδρευτικού δικτύου, επισημαίνοντας ότι πρόκειται για ένα έργο με τεράστιο περιβαλλοντικό και οικονομικό όφελος, καθώς μπορεί να οδηγήσει σε εξοικονόμηση ύδατος της τάξης του 50 έως 70%. Στην κατεύθυνση αυτή, σημείωσε ότι έχουν ήδη δρομολογηθεί σχετικές μελέτες.
Στη συνέχεια, ο κος Μανώλης Κουτουλάκης, Γενικός Γραμματέας Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής, μίλησε για την ανθεκτικότητα των υδάτινων πόρων και τη
σχέση τους με τις προκλήσεις της κλιματικής αλλαγής, υπογραμμίζοντας την ανάγκη για ολοκληρωμένες στρατηγικές διαχείρισης. Πιο συγκεκριμένα ο κύριο Γενικός Γραμματέας ανέλυσε με ακρίβεια τα ποσοτικά δεδομένα της κατανάλωσης, αναφέροντας ότι η μέση ημερήσια κατανάλωση ανά άτομο είναι περίπου 150 λίτρα, ενώ σε τουριστικές περιοχές και ξενοδοχεία 4 ή 5 αστέρων μπορεί να αγγίξει ακόμη και τα 450 λίτρα ανά επισκέπτη. Αυτά τα νούμερα –όπως ανέφερε– δεν μπορούν να καλυφθούν ούτε πρόχειρα ούτε χωρίς ολοκληρωμένο σχεδιασμό. Ο Γενικός Γραμματέας παρουσίασε το πλαίσιο των χρηματοδοτήσεων που παρέχεται από τη Γενική Γραμματεία Νησιωτικής Πολιτικής, επισημαίνοντας ότι έχουν ήδη ολοκληρωθεί ή βρίσκονται σε φάση οριστικοποίησης 350 έργα, συνολικού ύψους άνω των 50 εκατομμυρίων ευρώ, εκ των οποίων σημαντικό μέρος αφορά νησιά όπως η Χίος.
Ο κος Πρόδρομος Μανωλάκης, Πρόεδρος της ΔΕΥΑ Χίου, παρουσίασε το εύρος και την πολυπλοκότητα του συστήματος ύδρευσης της Χίου, σημειώνοντας ότι η
ΔΕΥΑΧ διαχειρίζεται πάνω από 1.000 χιλιόμετρα δικτύου, 80 δεξαμενές, 160 φυσικές πηγές, 100 γεωτρήσεις, 15 φράγματα και λιμνοδεξαμενές, καθώς και 10 μονάδες αφαλάτωσης. Όπως τόνισε, η γεωμορφολογία του νησιού επιβάλλει αυτό το σύνθετο μοντέλο παροχής, ενώ ταυτόχρονα καλείται να καλύψει την τριπλάσια ζήτηση τους θερινούς μήνες, οπότε και ο πληθυσμός πολλαπλασιάζεται. «Η φθορά των υποδομών και η συνεχής υπεράντληση, που ξεκίνησε ήδη από τη δεκαετία του 1980, έχουν οδηγήσει σε σημαντικές απώλειες και προβλήματα», σημείωσε χαρακτηριστικά.
Ο καθηγητής κ. Ιωάννης Κατσογιάννης στην ομιλία του παρουσίασε τέσσερις θεμελιώδεις προκλήσεις που αφορούν τη διαχείριση των υδάτων: την ανομβρία, τα ακραία καιρικά φαινόμενα, τη ρύπανση και –κυρίως– την κακοδιαχείριση. Όπως επεσήμανε, «η μεγαλύτερη ίσως πρόκληση δεν είναι η έλλειψη υδάτων, αλλά η κακή χρήση όσων έχουμε», καθώς –σύμφωνα με μελέτες– σε πολλές περιοχές έως και το 60% του παραγόμενου νερού χάνεται στα δίκτυα. Σημαντικό μέρος της τοποθέτησής του αφιερώθηκε στην τεχνολογία των αφαλατώσεων, την οποία χαρακτήρισε «μονόδρομο για ορισμένες περιοχές» αλλά και «ευκαιρία, εφόσον λειτουργεί ορθά». Εξήγησε ότι οι νέες μεμβράνες αφαλάτωσης είναι πιο αποδοτικές και μπορούν να λειτουργούν με λιγότερη ενέργεια, ειδικά όταν πρόκειται για υφάλμυρα νερά, με πολύ μικρότερο περιβαλλοντικό αποτύπωμα.
Η κα Ιωάννα Δοβλέτογλου, Δικηγόρος και μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΥΑΘ, αναφέρθηκε στον ρόλο της τεχνολογίας στη βιώσιμη διαχείριση των υδάτινων πόρων, φέρνοντας ως παράδειγμα τις καινοτόμες πρακτικές που εφαρμόζει η ΕΥΑΘ.
Στη συνέχεια, η Δρ. Αθανασία Τόλκου, Επίκουρη Καθηγήτρια του Τμήματος Χημείας του ΔΠΘ, αναφέρθηκε στην αξία της επαναχρησιμοποίησης των υδάτων
από τους βιολογικούς καθαρισμούς μετά από κατάλληλη επεξεργασία. σημειώνοντας ότι στην Ελλάδα χιλιάδες κυβικά μέτρα απορρίπτονται καθημερινά στη θάλασσα. «Η άρδευση, το πλύσιμο των δρόμων, η και άλλες μη πόσιμες χρήσεις πρέπει να μεταφερθούν σε δίκτυα ανακυκλωμένου νερού», δήλωσε, φέρνοντας ως παράδειγμα τις τεράστιες δυνατότητες που υπάρχουν ακόμη και στην Αθήνα με τη μονάδα της Ψυττάλειας. Για τη Χίο, πρότεινε την ένταξη της επαναχρησιμοποίησης στο συνολικό σχεδιασμό διαχείρισης, με στοχευμένες επενδύσεις σε υποδομές και τοπικά δίκτυα.
Τέλος, η κα Αλκυόνη Μπαγλατζή, Ιδρύτρια της Μ.Κ.Ο. Spotin, παρουσίασε καλές πρακτικές για την αξιοποίηση δεδομένων και ψηφιακών εργαλείων από τους πολίτες που μπορούν να συμβάλουν στην ενεργό συμμετοχή τους στη βιώσιμη διαχείριση των υδάτινων πόρων.
Μετά το πέρας των ομιλιών, ακολούθησε συζήτηση, την οποία συντόνισε ο κος Γιώργος Λιάλιος, δημοσιογράφος της εφημερίδας «Η Καθημερινή» και ειδικός σε θέματα περιβάλλοντος, δίνοντας την ευκαιρία στους παρευρισκόμενους να θέσουν ερωτήματα και να ανταλλάξουν απόψεις. Στην εκδήλωση παρευρέθηκαν εκπρόσωποι των στρατιωτικών αρχών, αντιδήμαρχοι, περιφερειακοί και δημοτικοί σύμβουλοι, καθώς και πολίτες που ενδιαφέρονται για τη βιώσιμη διαχείριση των υδάτινων πόρων.
Την Κυριακή 23 Μαρτίου διοργανώθηκε αντίστοιχη ημερίδα στο πνευματικό κέντρο Καρδαμύλων, με συμμετοχή τοπικών αρχών και πολιτών. Ο Δήμαρχος Χίου,
Γιάννης Μαλαφής, στον εναρκτήριο χαιρετισμό του τόνισε πως «είναι πολύ σημαντικό οι δράσεις και τα έργα για την ύδρευση, την άρδευση και την αντιμετώπιση της λειψυδρίας να υλοποιούνται σε περιοχές όπου υπάρχει διαθέσιμο νερό, όπως τα Καρδάμυλα, ώστε να προκύψει θετική ανάπτυξη, η οποία θα στηρίξει και τις υπόλοιπες περιοχές που υστερούν». «Γι’ αυτό ήρθαμε στα Καρδάμυλα σήμερα»,
συνέχισε, «γιατί η βορειοανατολική και η βορειοδυτική Χίος, που διαθέτουν νερό, μπορούν με τις κατάλληλες στρατηγικές να προσφέρουν λύση στο πρόβλημα, σε αντίθεση με τα μέρη που έχουν έλλειψη, και στα οποία εστίαζαν μέχρι τώρα έργα χωρίς αποτέλεσμα». Στο τέλος της ημερίδας έγινε πολύ ενδιαφέρουσα συζήτηση με έμφαση στην αξιοποίηση του νερού από τον Ναγό και την περάτωση του φράγματος στο Σαραπείο. Οι παρευρισκόμενοι επιδοκίμασαν τη ΔΕΥΑ Χίου για την πρωτοβουλία, αναφέροντας ότι η ημερίδα αυτή ήταν ένα δώρο για την περιοχή.
Tην Δευτέρα 24 Μαρτίου έλαβε χώρα Επίσκεψη και αυτοψία του Καθηγητή Περιβαλλοντικής Τεχνολογίας του ΑΠΘ και Διευθυντή του Ινστιτούτου Αειφόρου
Διαχείρισης των Υδάτων και Δικαίου του Νερού του Ευρωπαϊκού, Ιωάννη Κατσογιάννη και της Επίκουρης Καθηγήτριας του τμήματος χημείας ΔΠΘ, Αθανασίας
Τόλκου στο Βιολογικό Καθαρισμό Χίου και ενημέρωση για την αναβάθμιση του και την επέκταση του σε τριτοβάθμιο με σκοπό την επαναχρησιμοποίηση του
επεξεργασμένου νερού σε γειτονικές καλλιέργειες Κάμπου και Καμποχώρων. Ένα έργο πνοής στη διαχείριση των υδατικών πόρων της Χίου
Με τιμή
Για το Δ.Σ της Δ.Ε.Υ.Α. Νήσου Χίου ο Πρόεδρος
Πρόδρομος Γ. Μανωλάκης
