Η σκλήρυνση κατά πλάκας αρχίζει πολλά χρόνια πριν γίνει αντιληπτή – Ποιες είναι οι ύποπτες ενδείξεις
Τι έδειξε η ανάλυση του ιστορικού 2.000 ασθενών σε βάθος 25ετίας. Τι λένε οι ερευνητές.
Οι ασθενείς με σκλήρυνση κατά πλάκας αρχίζουν να επισκέπτονται πιο συχνά τον γιατρό τους έως και 15 χρόνια πριν εκδηλώσουν τα πρώτα χαρακτηριστικά συμπτώματα της νόσου, αναφέρουν επιστήμονες από τον Καναδά.
Μελετώντας περισσότερους από 2.000 πάσχοντες από τη νόσο και πάνω από 10.000 υγιείς συνομηλίκους τους διαπίστωσαν ότι τα χρόνια που προηγούνται της διάγνωσης οι ασθενείς πηγαίνουν ολοένα συχνότερα στον γιατρό.
Αιτία γι’ αυτό είναι ενοχλήματα που κυμαίνονται από ακαθόριστους πόνους και αγχώδεις διαταραχές έως κόπωση και ενοχλήματα στα μάτια.
Η νέα μελέτη θέτει υπό αμφισβήτηση τις μακροχρόνιες εικασίες των επιστημόνων για το πότε αρχίζει στ’ αλήθεια η νόσος. Παρέχει επίσης την πιο λεπτομερή έως σήμερα εικόνα για το οδοιπορικό των ασθενών στους γιατρούς στα χρόνια που οδηγούν προς την τελική διάγνωση.
Τα νέα ευρήματα δημοσιεύθηκαν στην ιατρική επιθεώρηση JAMA Network Open. Όπως γράφουν οι ερευνητές, εξέτασαν τους ιατρικούς φακέλους:
- 2.038 ασθενών με σκλήρυνση κατά πλάκας
- 10.182 υγιών συνομηλίκων τους
Την εποχή της διάγνωσής τους οι πάσχοντες από σκλήρυνση κατά πλάκας είχαν μέση ηλικία 38 ετών. Το 74% ήταν γυναίκες.
Τα στοιχεία που ανέλυσαν οι επιστήμονες αφορούσαν την τελευταία 25ετία πριν από την τελική διάγνωση. Είναι η πρώτη μελέτη που εξετάζει σε τέτοιο βάθος χρόνου το ιατρικό ιστορικό των πασχόντων, αναφέρουν οι ερευνητές. Οι περισσότερες προγενέστερες μελέτες περιορίζονταν τα τελευταία 5-10 χρόνια πριν από το πρώτο νευρολογικό σύμπτωμα που οδηγεί στη διάγνωση.
Τα ευρήματα
Σε σύγκριση με τους υγιείς συνομηλίκους τους, οι ασθενείς που εν τέλει διαγνώστηκαν με σκλήρυνση κατά πλάκας είχαν αρχίσει 15 χρόνια νωρίτερα να χρησιμοποιούν με αυξανόμενο ρυθμό τις υπηρεσίες Υγείας. Μάλιστα επισκέπτονταν διάφορους γιατρούς, καθώς εκδήλωναν συγκεκριμένα προβλήματα με την πάροδο του χρόνου. Ενδεικτικά:
- 15 χρόνια πριν την έναρξη των χαρακτηριστικών συμπτωμάτων: Άρχιζαν να αυξάνονται οι επισκέψεις στους γιατρούς για συμπτώματα, όπως κόπωση, πόνοι, ζάλη και προβλήματα ψυχικής υγείας (π.χ. άγχος, κατάθλιψη)
- 12 χρόνια πριν την έναρξη των συμπτωμάτων: Αυξάνονταν οι επισκέψεις για προβλήματα ψυχικής υγείας
- 8-9 χρόνια πριν τα συμπτώματα: Αυξάνονταν οι επισκέψεις σε νευρολόγους και οφθαλμιάτρους. Οι ασθενείς παραπονούνταν για προβλήματα όπως θολή όραση ή πόνο στο μάτι
- 3-5 χρόνια πριν τα συμπτώματα: Αυξάνονταν οι επείγουσες ιατρικές επισκέψεις και η ανάγκη για απεικονιστικές εξετάσεις (π.χ. ακτινογραφίες) λόγω μυοσκελετικών και νευρολογικών προβλημάτων
- 1 χρόνο πριν την έναρξη των συμπτωμάτων: Κορυφώνονταν οι επισκέψεις σε διάφορες ιατρικές ειδικότητες (νευρολόγους, γιατρούς επειγόντων περιστατικών, ακτινολόγους)
«Το μοτίβο αυτό υποδηλώνει ότι η σκλήρυνση κατά πλάκας έχει μία μακρά και σύνθετη πρόδρομη φάση. Είναι ένα στάδιο στο οποίο καθίσταται εμφανές πως κάτι συμβαίνει, αλλά δεν έχει εκδηλωθεί ακόμα ως πολλαπλή σκλήρυνση», δήλωσε η επικεφαλής ερευνήτρια Dr. Marta Ruiz-Algueró, μεταδιδακτορική ερευνήτρια στο Πανεπιστήμιο της Βρετανικής Κολομβίας.
Και συνέχισε: «Τώρα αρχίζουμε να κατανοούμε πια είναι τα προειδοποιητικά συμπτώματά της. Από αυτά, τα προβλήματα ψυχικής υγείας φαίνεται να συμπεριλαμβάνονται στις πιο πρώιμες ενδείξεις της».
Φυσικά μεμονωμένα τα προαναφερθέντα συμπτώματα είναι πάρα πολύ συχνά, συνέχισε. Και φυσικά δεν σημαίνουν πως όποιος τα παρουσιάζει, θα εκδηλώσει σκλήρυνση κατά πλάκας. Το μοτίβο που περιέγραψαν οι επιστήμονες, όμως, είναι ύποπτο και μπορεί μια μέρα να οδηγήσει σε πρωιμότερη διάγνωση της νόσου.
