Τσάκος – Βαφειάς: Μήνυμα στήριξης σε πετρέλαιο, LNG και ελληνική ναυτιλία
Σαφές μήνυμα υπέρ μιας πιο ρεαλιστικής προσέγγισης για την ενεργειακή μετάβαση στη ναυτιλία έστειλαν οι εφοπλιστές Νίκος Τσάκος και ο Χάρης Βαφειάς από το 10ο Ναυτιλιακό Συνέδριο της Ναυτεμπορικής.
Κατά τη διάρκεια ομιλίας τους στο ίδιο πάνελ ανέφεραν πως η παγκόσμια ναυτιλία να “τιμωρείται” για τη χρήση συμβατικών καυσίμων, ενώ την ίδια στιγμή δεν υπάρχουν ακόμη ώριμες τεχνολογίες, ασφαλείς εναλλακτικές λύσεις και επαρκείς υποδομές σε παγκόσμιο επίπεδο.
Ανέδειξαν, δε, τον στρατηγικό ρόλο της ελληνικής ναυτιλίας στις παγκόσμιες ενεργειακές ροές αφού αυτή συμβάλει στη μεταφορά του ενός τρίτου του φυσικού αερίου και του αργού πετρελαίου παγκοσμίως, τις νέες γεωπολιτικές ισορροπίες που διαμορφώνουν οι κρίσεις σε Ουκρανία και Μέση Ανατολή, αλλά και τις προκλήσεις που δημιουργούν οι κυρώσεις, η έλλειψη Ελλήνων ναυτικών και το αυξανόμενο κόστος της πράσινης μετάβασης.
Τσάκος: Πρέπει να σταματήσει η ποινικοποίηση του κλάδου – Πρωταγωνιστής το LNG
Ο κ. Τσάκος τόνισε πως η νέα αμερικανική πολιτική δείχνει πλέον ξεκάθαρα στήριξη προς τη βιομηχανία ενέργειας και τη ναυτιλία, σημειώνοντας ότι “σταματά η ποινικοποίηση του κλάδου”.
Η εξόρυξη πετρελαίου μεταφέρεται ολοένα και βαθύτερα στους ωκεανούς, γεγονός που ενισχύει τη σημασία των shuttle tankers, μιας εξειδικευμένης αγοράς με υψηλό τεχνικό και επιχειρησιακό κόστος εισόδου.
Υπενθύμισε ότι η Tsakos Energy Navigation (TEN), της οποίας ηγείται, επενδύει στον συγκεκριμένο τομέα εδώ και περίπου 15 χρόνια, και πως πρόκειται για μια στρατηγική που ξεκίνησε από τον πατέρα του και συνεχίζεται πλέον από τη νέα γενιά.
Επισήμανε ακόμη ότι οι πετρελαϊκές εταιρείες επενδύουν με μακροπρόθεσμο ορίζοντα, με αποτέλεσμα τα συμβόλαια στον κλάδο να έχουν μεγάλη διάρκεια και σταθερότητα, ακόμη κι αν η κερδοφορία δεν εμφανίζει τις ακραίες διακυμάνσεις της spot αγοράς.
Αναφερόμενος στο LNG, σημείωσε ότι η εταιρεία απέκτησε την πρώτη της εμπειρία σε έργο FSRU μέσω του LNG carrier “Neo Energy”, το οποίο δραστηριοποιήθηκε με επιτυχία στην Κίνα πριν από περίπου πέντε χρόνια.
Για την αγορά σχολίασε ότι διαθέτει σημαντικές προοπτικές, καθώς πολλά LNG carriers πρώτης γενιάς θα χρειαστεί να βρουν νέο ρόλο τα επόμενα χρόνια, με τις λύσεις τύπου FSRU να αποτελούν πιθανή διέξοδο.
Υποστήριξε επίσης ότι η Ελλάδα αποτελεί ήδη ενεργειακό κόμβο, καθώς τα ελληνικά πλοία μεταφέρουν περίπου το 30% του παγκόσμιου θαλάσσιου εμπορίου πετρελαίου και φυσικού αερίου. Αν και η χώρα δεν είναι παραγωγός ενέργειας, όπως είπε, διαθέτει στρατηγικούς ενεργειακούς διαδρόμους και υποδομές που ενισχύουν τον ρόλο της στην περιοχή, κάνοντας ειδική αναφορά στη Ρεβυθούσα και την Αλεξανδρούπολη.
Παράλληλα, τόνισε ότι δεν μπορεί να υπάρξει ισχυρός ναυτιλιακός και ενεργειακός κόμβος χωρίς ισχυρή ναυπηγική βιομηχανία, επισημαίνοντας ότι η ελληνική ναυτιλία στηρίζει τα ελληνικά ναυπηγεία, υπό την προϋπόθεση ότι παραμένουν ανταγωνιστικά σε επίπεδο κόστους και ποιότητας.
Στο γεωπολιτικό σκέλος, περιέγραψε την περίοδο μετά το 2020 ως μία από τις μεγαλύτερες αναταραχές στην ιστορία του παγκόσμιου εμπορίου και της ενέργειας. Όπως ανέφερε, η πανδημία, ο πόλεμος Ρωσίας–Ουκρανίας και οι πρόσφατες κρίσεις στη Μέση Ανατολή έχουν αναδιαμορφώσει πλήρως τους ενεργειακούς χάρτες και τις θαλάσσιες διαδρομές.
Μάλιστα, αποκάλυψε ότι η εταιρεία του ήταν η πρώτη που φόρτωσε πετρέλαιο από τη Συρία μέσω χερσαίας μεταφοράς με φορτηγά προς aframax tanker, αποφεύγοντας την είσοδο ελληνικού πλοίου σε επικίνδυνη περιοχή για λόγους ασφαλείας πληρώματος. Για να επιτευχθεί αυτό χρειάστηκαν περίπου 7.800 φορτηγά και περισσότερες από 15 ημέρες φόρτωσης, χαρακτηρίζοντας την επιχείρηση ως “game changer” για τη δημιουργία νέων εμπορικών routes.
Για το LNG ως καύσιμο, υποστήριξε ότι πλέον υπάρχουν οι βασικές υποδομές ώστε να χρησιμοποιείται με ασφάλεια. Η TEN διαθέτει έξι πλοία dual fuel, τα οποία μπορούν να λειτουργούν τόσο με diesel όσο και με LNG, ανάλογα με τις απαιτήσεις των ναυλωτών. Παραδέχθηκε ότι πρόκειται για απαιτητική τεχνολογία, ωστόσο εκτίμησε ότι με την πρόοδο της αγοράς οι σχετικές λειτουργίες θα γίνονται συνεχώς ασφαλέστερες και αποδοτικότερες.
Βαφειάς: Δεν πρέπει να τιμωρείται η ναυτιλία για την ανυπαρξία συμβατικών πράσινων καυσίμων
Ο Χάρης Βαφειάς υποστήριξε ότι η διεθνής ναυτιλία δεν μπορεί να τιμωρείται για τη χρήση συμβατικών καυσίμων, τη στιγμή που δεν υπάρχουν ακόμη ώριμες και παγκοσμίως διαθέσιμες εναλλακτικές λύσεις.
Ευχαρίστησε τις ΗΠΑ για τη στάση τους, καθώς κατέστη δυνατό να καθυστερήσουν οι πολιτικές Net Zero στη ναυτιλία, τις οποίες χαρακτήρισε λανθασμένες και αποκομμένες από την πραγματικότητα της αγοράς.
Για την Ευρώπη ανέφερε πως επιχείρησε να προχωρήσει σε αποφάσεις χωρίς επαρκή διαβούλευση με τους βασικούς stakeholders του κλάδου και υπογράμμισε ότι η ναυτιλία δεν μπορεί να τιμωρείται για την κατανάλωση πετρελαίου όταν δεν υπάρχουν ακόμη αξιόπιστες εναλλακτικές τεχνολογίες πρόωσης και επαρκείς υποδομές ανεφοδιασμού.
Για τα καύσιμα όπως η αμμωνία, η μεθανόλη ή ακόμη και η πυρηνική ενέργεια ανέφερε πως ενδέχεται να αποκτήσουν ρόλο στο μέλλον, ωστόσο σήμερα η αγορά απέχει σημαντικά από τη μαζική χρήση τους.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην αμμωνία, σημειώνοντας ότι, παρότι μεταφέρεται ήδη ευρέως από LPG carriers, εξακολουθούν να υπάρχουν σοβαρά ζητήματα ασφάλειας, διαχείρισης και τεχνολογικής ωριμότητας στους κινητήρες που θα τη χρησιμοποιούν ως καύσιμο, ενώ πρόσθεσε ότι δεν υπάρχει ακόμη επαρκές παγκόσμιο δίκτυο τροφοδοσίας.
Υποστήριξε, επίσης, ότι οι πλοιοκτήτες επενδύουν ήδη τεράστια κεφάλαια για την αγορά των πιο σύγχρονων και περιβαλλοντικά αποδοτικών πλοίων που είναι διαθέσιμα σήμερα, επισημαίνοντας πως δεν μπορεί η ευθύνη να μεταφέρεται αποκλειστικά στους operators όταν οι κατασκευαστές κινητήρων και τα ναυπηγεία δεν διαθέτουν ακόμη ώριμες λύσεις μηδενικών εκπομπών.
Ο κ. Βαφειάς άφησε επίσης αιχμές για τα οικονομικά οφέλη που θα μπορούσαν να δημιουργηθούν μέσω των νέων περιβαλλοντικών μηχανισμών του IMO, εκφράζοντας αμφιβολίες για το πώς θα αξιοποιηθούν τα τεράστια κεφάλαια που θα συγκεντρωθούν από τις σχετικές επιβαρύνσεις.
Σε άλλο σημείο της τοποθέτησής του, στάθηκε στη σημασία της διαφοροποίησης στόλου, σημειώνοντας ότι οι ναυτιλιακοί όμιλοι που δραστηριοποιούνται σε πολλαπλά segments προστατεύονται καλύτερα από τις διακυμάνσεις της αγοράς. Όπως είπε, οι ισχυρές αγορές των τελευταίων ετών δεν οφείλονται τόσο στα θεμελιώδη μεγέθη προσφοράς και ζήτησης, αλλά κυρίως στις γεωπολιτικές κρίσεις σε Ουκρανία, Γάζα και Μέση Ανατολή.
Αποκάλυψε ότι το 2024 οι εισηγμένες εταιρείες του ομίλου του μηδένισαν πλήρως τον τραπεζικό δανεισμό τους, χαρακτηρίζοντας την εξέλιξη προσωπικό στόχο ζωής από την ηλικία των 22 ετών.
Στο μέτωπο των κυρώσεων, ο κ. Βαφειάς έκανε λόγο για ένα εξαιρετικά πολύπλοκο και αντιφατικό σύστημα κανονισμών μεταξύ ΗΠΑ, Ε.Ε. και Ηνωμένου Βασιλείου, σημειώνοντας ότι πολλές φορές διαφορετικά καθεστώτα κυρώσεων αλληλοσυγκρούονται.
Μάλιστα, αποκάλυψε ότι μετά από ατύχημα πλοίου του σε νόμιμο trade αμμωνίας στη Ρωσία, χρειάστηκαν επτά μήνες για να εξασφαλιστούν οι απαραίτητες εξαιρέσεις και εγκρίσεις από ΗΠΑ, Ε.Ε. και Βρετανία ώστε να μπορέσουν να πραγματοποιηθούν πληρωμές και να μεταφερθεί το πλοίο για επισκευή στην Πολωνία.
